Klokkenluiders

Geschreven door huysgenoot Farid Tabarki

Maandag sprak ik klokkenluider Victor van Wulfen bij de opening van het Huis voor klokkenluiders. Hij zei iets waar ik nog steeds over nadenk: ’Je kiest er niet voor om klokkenluider te worden, het overkomt je.’De piloot zette een grote stap toen hij toen melding maakte van misstanden. Op Vliegbasis Eindhoven zag hij dat de procedures matig waren uitgewerkt en nog slechter werden nageleefd. Hij besprak het met zijn meerderen en de hel brak los. Mannen met meer strepen op de schouder ontkenden glashard wat iedereen kon zien. Tijdens een vakantie werd Van Wulfens medische dossier stiekem veranderd waardoor hij als psychiatrisch patiënt te boek stond. Uiteindelijk zat hij vier jaar lang thuis tot hij eindelijk eerherstel kreeg.

Wat zou u gedaan hebben wanneer u in de schoenen van Van Wulfen had gestaan? U ziet dat het goed mis is, maar iets ervan zeggen kan u uw droombaan kosten. Als u twijfelt, zou dat reden genoeg zijn voor het nieuwe Huis voor klokkenluiders. Het Huis bestaat in fysieke vorm op de Maliebaan in Utrecht en biedt bovendien een wettelijk vangnet voor iedereen die in een werksituatie een misstand wil aankaarten die het algemeen belang bedreigt. De veiligheid van de militaire luchtvaart is duidelijk zo’n belang; grootschalige belastingfraude door een (commerciële) instelling voor kinderopvang is dat ook.

Mahatma Gandhi noemde wetten ‘gecodificeerde ethiek’. De Wet Huis voor klokkenluiders is daar een sprekend voorbeeld van. Wij vinden allen dat gevestigde belangen en pikordes niet boven onze gedeelde waarden mogen staan. De baas heeft gezag, maar niet altijd gelijk. De underdog verdient praktisch toepasbare ethiek.Dat brengt me terug naar Van Wulfens uitspraak. Het doet me denken aan kerkhervormer Maarten Luther, klokkenluider avant la lettre, die wantoestanden in de katholieke kerk op de korrel nam. Hij verscheen in 1521 voor de Rijksdag in Worms, waar keizer en kerk hem sommeerden zijn stellingen in te trekken. Luther weigerde. ‘Hier sta ik, ik kan niet anders!’ sprak hij volgens de overlevering.

Met de huidige klokkenluider is er een overeenkomst en een verschil. De overeenkomst: ook de klokkenluider heeft geen bewuste keuze. Van Wulfen heeft gelijk. Zoals Derek Otte maandag dichtte: ‘Zitten op een beerput is een dans op een vulkaan, in het oog van de orkaan’. Doe je niets, dan spijt het je de rest van je leven.Het verschil zit in de persoonlijke mogelijkheden: met internet, de media én het Huis voor klokkenluiders heeft iedereen hulpmiddelen in handen om de klok te luiden.Dat nog aan vele misstanden een einde moge komen en dat klokkenluiders als Van Wulfen de erkenning en bescherming krijgen die ze verdienen.Farid Tabarki is trendwatcher en oprichter van Studio Zeitgeist. Twitter: @studiozeitgeist

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

 

Voorgestelde posts